Lm. Anthony Trung Thành - anthonytrungthanh.blogspot.com

 

                         LỄ SINH NHẬT THÁNH GIOAN TẨY GIẢ

            THÁNH GIOAN TẨY GIẢ – NGƯỜI DỌN ĐƯỜNG CHO CHÚA

Is 49,1-6; Cv 13,22-26; Lc 1,57-66.80

 

Trong lịch sử cứu độ, thánh Gioan Tẩy Giả giữ một vị trí đặc biệt mà không một nhân vật nào khác có được. Ngài là vị ngôn sứ cuối cùng của Cựu Ước, đồng thời là người trực tiếp chuẩn bị cho sự xuất hiện của Đấng Cứu Thế. Nếu các ngôn sứ thời Cựu Ước chỉ có thể loan báo Đấng Mêsia từ xa, thì Gioan là người được nhìn thấy, gặp gỡ và giới thiệu Người cho nhân loại. Vì thế, toàn bộ cuộc đời của ngài đều quy hướng về một sứ mạng duy nhất: dọn đường cho Đức Kitô.

Phụng vụ mừng Sinh Nhật thánh Gioan Tẩy Giả không chỉ giúp chúng ta chiêm ngắm nguồn gốc và sứ mạng đặc biệt của vị Tiền Hô, nhưng còn cho thấy cách thức ngài đã hoàn thành sứ mạng ấy trong sự khiêm nhường và trung tín. Các bài đọc Lời Chúa hôm nay mặc khải rằng Thiên Chúa đã tuyển chọn Gioan ngay từ trước khi chào đời, sai ngài đi chuẩn bị tâm hồn dân Chúa đón nhận Đấng Cứu Thế và nâng đỡ ngài trung thành với sứ mạng ấy cho đến cùng. Qua đó, Giáo Hội mời gọi chúng ta chiêm ngắm dung mạo của người dọn đường đích thực cho Chúa và học nơi ngài cách sống trọn vẹn ơn gọi mà Thiên Chúa đã trao ban.

1. Được tuyển chọn để dọn đường cho Đấng Cứu Thế

Phụng vụ hôm nay dùng những lời của bài ca Người Tôi Trung để giúp chúng ta chiêm ngắm nguồn gốc thần linh của sứ mạng Gioan Tẩy Giả. Qua lời khẳng định: “Chúa đã kêu gọi tôi từ khi tôi còn trong lòng mẹ, đã nhớ đến tôi khi tôi còn ở trong bụng mẹ” (Is 49,1), phụng vụ cho thấy việc xuất hiện của Gioan không phải là một biến cố ngẫu nhiên trong dòng lịch sử, nhưng nằm trong chương trình cứu độ đã được Thiên Chúa chuẩn bị từ trước.

Vì thế, cuộc đời ngài mang một ý nghĩa hoàn toàn đặc biệt trong lịch sử cứu độ. Ngài là chiếc cầu nối giữa Cựu Ước và Tân Ước, giữa thời kỳ mong đợi và thời kỳ viên mãn, giữa các lời hứa của Thiên Chúa và sự hoàn thành các lời hứa ấy nơi Đức Giêsu Kitô.

Tin Mừng Luca làm nổi bật chân lý này khi thuật lại biến cố truyền tin cho ông Dacaria. Thiên thần Gabriel không chỉ loan báo sự ra đời kỳ diệu của một người con nơi đôi vợ chồng son sẻ và cao niên, nhưng còn xác định rõ sứ mạng của đứa trẻ ấy: “đi trước mặt Chúa để chuẩn bị cho Người một dân sẵn sàng đón tiếp” (x. Lc 1,13-17). Khi Đức Maria đến thăm bà Êlisabét, hài nhi Gioan đã nhảy mừng trong lòng mẹ; và dưới tác động của Chúa Thánh Thần, bà Êlisabét đã nhận ra Đấng Mêsia đang hiện diện nơi cung lòng Đức Maria (x. Lc 1,41-45). Qua biến cố này, chúng ta thấy rằng ngay từ trước khi chào đời, Gioan đã được liên kết cách đặc biệt với sứ mạng làm Tiền Hô, nhận ra và hướng về Đấng Cứu Thế mà ông được sai đến để giới thiệu cho dân Chúa.

Nhìn dưới ánh sáng đức tin, việc Thiên Chúa tuyển chọn Gioan từ lòng mẹ cho thấy Thiên Chúa luôn hành động cách chủ động trong chương trình cứu độ của Người. Thiên Chúa không chỉ chọn một con người, nhưng còn chuẩn bị và hướng dẫn cuộc đời người ấy để phục vụ cho kế hoạch yêu thương của Người đối với nhân loại. Nơi Gioan Tẩy Giả, chúng ta nhận ra rằng mọi ơn gọi chân chính đều khởi nguồn từ sáng kiến của Thiên Chúa và đều mang một ý nghĩa, một mục đích trong chương trình cứu độ của Người.

Chính vì thế, việc mừng Sinh Nhật thánh Gioan Tẩy Giả không chỉ giúp chúng ta nhận biết sự cao cả của vị Tiền Hô, nhưng còn giúp chúng ta nhận ra ý nghĩa sâu xa của đời sống Kitô hữu. Nếu Thiên Chúa đã tuyển chọn Gioan để dọn đường cho Đức Kitô, thì Người cũng mời gọi mỗi người tín hữu cộng tác vào công trình cứu độ bằng chính ơn gọi và sứ mạng riêng của mình. Điều quan trọng không phải là sứ mạng ấy lớn hay nhỏ, nhưng là biết nhận ra và trung thành thi hành thánh ý Thiên Chúa trong cuộc đời mình.

2. Được sai đi dọn đường cho Đức Kitô

Việc được Thiên Chúa tuyển chọn ngay từ lòng mẹ không chỉ nói lên nguồn gốc đặc biệt của Gioan Tẩy Giả, nhưng còn hướng đến một vai trò đặc biệt trong lịch sử cứu độ. Toàn bộ cuộc đời ngài chỉ có thể được hiểu đúng khi đặt trong sứ mạng mà Thiên Chúa đã trao phó.

Trong bài đọc II, khi thuật lại lịch sử cứu độ của dân Israel, thánh Phaolô đã dành một vị trí đặc biệt cho Gioan Tẩy Giả. Ngài khẳng định: “Gioan đã báo trước về Đấng Cứu Thế khi ông đến rao giảng phép rửa sám hối cho toàn dân Israel” (Cv 13,24). Qua lời chứng này, thánh Phaolô cho thấy vai trò của Gioan không mang tính độc lập, nhưng hoàn toàn quy hướng về việc chuẩn bị tâm hồn dân Chúa đón nhận Đấng Cứu Thế.

Toàn bộ hoạt động của Gioan đều tập trung vào sứ mạng ấy. Ngài xuất hiện trong hoang địa, kêu gọi dân chúng hoán cải và lãnh nhận phép rửa sám hối. Hoang địa không chỉ là một địa điểm địa lý, nhưng còn mang ý nghĩa thần học sâu sắc. Trong truyền thống Kinh Thánh, đó là nơi Thiên Chúa thanh luyện dân Người, nơi con người học biết từ bỏ sự tự mãn để mở lòng đón nhận ân sủng. Chính tại nơi ấy, Gioan trở thành tiếng kêu vang vọng, mời gọi mọi người chuẩn bị tâm hồn cho ngày Thiên Chúa viếng thăm dân Người.

Điều đáng chú ý là Gioan luôn ý thức rõ giới hạn và vị trí của mình. Ngài không bao giờ coi mình là trung tâm của sứ mạng, nhưng luôn hướng mọi người về Đấng đang đến sau mình. Thánh Augustinô đã diễn tả chân lý này bằng một hình ảnh rất sâu sắc: “Gioan là tiếng, còn Đức Kitô là Ngôi Lời. Tiếng vang lên rồi qua đi, nhưng Ngôi Lời tồn tại muôn đời.” Qua đó, chúng ta hiểu rằng giá trị của Gioan không nằm ở bản thân ngài, nhưng ở việc ngài dẫn đưa con người đến gặp Đức Kitô.

Sứ mạng của Gioan cũng giúp chúng ta hiểu rõ hơn bản chất và sứ mạng của Giáo Hội. Cũng như Gioan đã dọn đường cho Đức Kitô, Giáo Hội tiếp tục hiện diện giữa thế giới để giới thiệu Đức Kitô cho nhân loại. Theo giáo huấn của Công đồng Vaticanô II, Giáo Hội là “dấu chỉ và khí cụ của sự kết hợp mật thiết với Thiên Chúa và của sự hiệp nhất toàn thể nhân loại” (LG 1). Điều đó có nghĩa là Giáo Hội không phải là cứu cánh tự thân mình, nhưng luôn hướng con người đến với Đức Kitô, Đấng là nguồn mạch ơn cứu độ.

Trong ý nghĩa ấy, sứ mạng của Gioan vẫn tiếp tục được nối dài trong đời sống của mọi Kitô hữu. Nhờ Bí tích Rửa tội, mỗi tín hữu đều được mời gọi trở thành người dọn đường cho Chúa trong chính môi trường sống của mình. Bằng đời sống đức tin, bằng lời nói chân thành và bằng chứng tá yêu thương, người Kitô hữu góp phần giúp người khác nhận ra sự hiện diện của Đức Kitô và mở lòng đón nhận Tin Mừng của Người.

3. Hoàn thành sứ mạng trong khiêm nhường và trung tín

Điều làm nên sự cao cả của thánh Gioan Tẩy Giả không chỉ nằm ở sứ mạng được trao phó, nhưng còn ở cách thức ngài thi hành sứ mạng ấy. Toàn bộ cuộc đời của vị Tiền Hô là một mẫu gương đặc biệt về sự khiêm nhường và lòng trung tín trước mặt Thiên Chúa.

Trước hết, Gioan là mẫu gương tuyệt vời của đức khiêm nhường. Mặc dù được đông đảo dân chúng kính trọng và nhiều người nghĩ rằng ông có thể là Đấng Mêsia, Gioan vẫn dứt khoát từ chối mọi vinh dự không thuộc về mình. Ông tuyên bố: “Tôi không phải là người mà anh em lầm tưởng; nhưng đây, Người sẽ đến sau tôi mà tôi không đáng cởi dây giày dưới chân Người” (Cv 13,25). Qua lời khẳng định ấy, Gioan cho thấy ông hiểu rất rõ căn tính và vai trò của mình trong chương trình cứu độ. Ông chỉ là người dọn đường; còn Đức Kitô mới là Đấng Cứu Độ.

Tinh thần khiêm nhường ấy đạt tới đỉnh cao trong lời nói nổi tiếng: “Người phải lớn lên, còn tôi phải nhỏ lại” (Ga 3,30). Đây không chỉ là một thái độ luân lý đáng quý, nhưng còn là một xác tín đức tin sâu xa. Gioan hiểu rằng mọi sự đều phải quy hướng về Đức Kitô. Thành công lớn nhất của người dọn đường không phải là được nhiều người biết đến, nhưng là giúp người khác gặp được Đấng mà mình giới thiệu.

Bên cạnh đức khiêm nhường, lòng trung tín là nét nổi bật thứ hai nơi thánh Gioan Tẩy Giả. Ngài đã trung thành với sứ mạng được trao phó trong mọi hoàn cảnh, kể cả khi phải đối diện với sự chống đối và bách hại. Với tư cách là một ngôn sứ, Gioan không ngần ngại lên tiếng bảo vệ sự thật và lề luật của Thiên Chúa. Vì thế, ông đã mạnh mẽ phê phán những sai trái của vua Hêrôđê, dù biết điều đó có thể khiến mình phải chịu nhiều thiệt thòi.

Sự trung tín ấy được thể hiện xuyên suốt cuộc đời của ngài. Gioan luôn kiên vững trong sứ mạng dọn đường cho Đức Kitô, không tìm lợi ích cho bản thân nhưng chỉ mong mọi người nhận biết và đón nhận Đấng Cứu Thế. Chính nhờ đời sống khiêm nhường và trung tín ấy mà Gioan trở thành mẫu gương sáng ngời cho mọi người môn đệ của Chúa qua mọi thời đại.

Noi gương thánh Gioan Tẩy Giả, người Kitô hữu cần biết sống khiêm nhường, ý thức đúng vị trí của mình trước mặt Thiên Chúa và tha nhân, không tìm kiếm danh dự hay vinh quang cho bản thân. Đồng thời, chúng ta cũng được mời gọi sống trung tín với Chúa trong mọi hoàn cảnh, kiên trì giữ vững đức tin và chu toàn bổn phận dù gặp khó khăn, thử thách hay thiệt thòi. Chính sự khiêm nhường và trung tín ấy làm cho đời sống người tín hữu trở thành một chứng tá sống động cho Tin Mừng giữa lòng thế giới hôm nay.

Kết luận

Trong một thế giới đầy những tiếng nói cạnh tranh nhau từng ngày, con người hôm nay không thiếu thông tin nhưng lại rất thiếu những người có khả năng chỉ đường cho chân lý. Chính vì thế, sứ điệp của lễ Sinh Nhật thánh Gioan Tẩy Giả vẫn mang tính thời sự đặc biệt. Điều thế giới cần không phải là thêm những người tìm cách thu hút mọi ánh nhìn về mình, nhưng là những con người biết hướng người khác đến với điều thiện hảo, đến với sự thật và với Thiên Chúa.

Mỗi Kitô hữu, theo cách riêng của mình, đều được mời gọi trở thành một “Gioan Tẩy Giả” giữa thời đại hôm nay: dọn một con đường cho Chúa đi vào gia đình, nơi làm việc, trường học và các tương quan hằng ngày; dọn một khoảng không trong lòng người bằng sự thật thay cho giả dối, bằng hy vọng thay cho thất vọng; đồng thời sống khiêm nhường để luôn hướng mọi người về Đức Kitô chứ không tìm vinh quang cho bản thân, và trung tín với Tin Mừng trong mọi hoàn cảnh, kể cả khi phải đối diện với những khó khăn hay thử thách. Khi đó, việc loan báo Tin Mừng không còn chỉ là một hoạt động của Giáo Hội, nhưng trở thành một lối sống.

Ước gì ngày lễ hôm nay giúp mỗi người chúng ta tự hỏi: Chúa muốn tôi dọn con đường nào cho Người trong hoàn cảnh hiện tại của mình? Và xin thánh Gioan Tẩy Giả chuyển cầu để chúng ta đủ can đảm và quảng đại đáp lại lời mời gọi ấy, hầu Đức Kitô tiếp tục được nhận biết và đón nhận trong thế giới hôm nay. Amen.

 

Lm. Anthony Trung Thành